http://www.alpenski.pl
Szanowni Państwo! Niniejsza strona to archiwum Serwisu NaszeSudety.pl... Po najnowsze informacje z Sudetów zapraszamy na www.naszesudety.pl
 
mapa serwisu  mapa serwisu
facebook

Polecamy
Losowy produkt
z BAZARU
Tajemnicze zamki i pałace, cz.3

Artykuły

Z tęsknoty za górami zbiera pocztówki

     Zbiór Jaroslava Drtiny dokumentuje zmiany, jakie zaszły w karkonoskich budach, od XIX wieku po dzień dzisiejszy. Na pocztówkach są też schroniska, których dzisiaj już nie ma. Karkonoskie budy, które dzisiaj służą turystom, mają własne strony internetowe, koło siebie wyciągi narciarskie, a w garażach najnowocześniejsze maszyny do utrzymywania tras narciarskich, przejezdności dróg. A jeszcze sto lat temu w górach były przede wszystkim gospodarstwa pasterskie ze stadami bydła.

     Pierwszym turystom gospodarze oferowali skromne jedzenie w izbie, a do spania siano na glebie. Wkrótce jednak niektórzy zaczęli dobudowywać pokoje dla gości. Ich jedyną reklamą były pocztówki, z początku malowane, a później w formie fotografii, a tych ma Jaroslav Drtina z Dvoru Králové nad Labem tysiące.


Jaroslav Drtina zbiera stare pocztówki. Fot. Michal Fanta



     Starannie przechowuje je w przezroczystych kopertach, aby nie uległy uszkodzeniu. Kilka tygodni temu skończyła się w trutnovskim Muzeu Podkrkonoší jego wystawa wybranych widokówek, którymi zobrazowano dzieje najpopularniejszych karkonoskich bud, od ich początków do dnia dzisiejszego.

     62-letni dzisiaj Drtina, widokówki zaczął zbierać w latach 70-tych, gdy pracował w Pradze. Tęsknił za domem. „Dorastałem jako wiejski chłopak w Karkonoszach, w Kralovcu. Gdy szedłem do szkoły, codziennie spoglądałem na Śnieżkę. Nas chłopców, góry bardzo pociągały. Połknąłem bakcyla i ciągle we mnie siedzi” – mówi Drtina.

     W Pradze naszła go tęsknota za rodzinnymi stronami. Aby mieć je nieco bliżej, zaczął chodzić po antykwariatach i szukał książek o Karkonoszach, przewodniki, mapy, a także stare pocztówki. Do jego rąk trafiły czarno-białe, tzw. gabinetowe litografie, ale także rysowane, na których były budy, które znał z wycieczek. Wyglądały jednak inaczej, były o pół wieku młodsze. Zaczął je kupować, wtedy jeszcze za „pięćdziesiątaka” (50 halerzy), potem za 5 koron. Najdroższe fotografie kosztowały 30 koron.


Po lewej Śpindlerova bouda, po prawej Labská bouda



     „Współczesne zbieranie to już nie szukanie po babcinych skarbach, ale więcej w nim nocnego surfowania po Internecie” – wzdycha kolekcjoner. Gdy miał już zbiór stanowiący solidną podstawę, postanowił jakoś go uporządkować. „Zacząłem układać pocztówki według tego, jak się zmieniały przedstawione na nich obiekty: na niektórych przybyła weranda, kolejne okno, wyższe piętro, letni taras... Niektóre całkowicie zostały przebudowane przez ich właścicieli”.

     Jego kolekcja dokumentuje architektoniczny rozwój 75 bud po czeskiej i polskiej stronie Karkonoszy. Wiele pocztówek opowiada zapomniane historie, jak dzisiaj znane i wielkie budynki były kiedyś małymi chałupkami przy dróżkach, na których z końcem XIX wieku zaczęli się coraz częściej pojawiać turyści.


Nieistniejąca już dzisiaj Petrova bouda



     Ma dziesiątki fotografii Petrovej boudy, która spłonęła do fundamentów, w sierpniu ubiegłego roku. „Obecnie podobnymi pożarami zajmują się policjanci kryminalni, ale kiedyś było to normalne, że drewniane budynki płonęły. Niektóre zostały spalone podczas odejścia z Sudetów w 1938 roku armii czechosłowackiej. Żołnierze nie chcieli, by dostały się w ręce Niemców. Po II wojnie światowej wiele bud spłonęło lub uległo zniszczeniu przez ludzką nieodpowiedzialność” – mówi Drtina i pokazuje fotografie nieistniejących już schronisk.

     Najcenniejsze są dla niego pocztówki z lat 1890-1905. „To był złoty okres dla pocztówek, wtedy powstawały najpiękniejsze z nich” – mówi. Drtina już od wielu lat objeżdża targi kolekcjonerskie i jego kolekcja wciąż się powiększa. „Ktoś się chwali, że ma 70 tysięcy starych pocztówek. Chodzi mu przede wszystkim o ilość. Ktoś inny wozi na targi pocztówki w kartonach po butach, bez ładu i składu. Ja kupuję już pocztówki głównie pod względem ich dokumentowania rozwoju konkretnej budy” – wyjaśnia.


Hübnerova bouda na Pomeznych Boudach i szczyt Śnieżki



     Posiada również jedne z najstarszych pocztówek w formie kartek korespondencyjnych, na których były umieszczane pieczątki z wizerunkiem danego schroniska. Poszukuje również najstarszych fotografii Karkonoszy, które w roku 1860 wykonał francuski fotograf Adolf Braun. Dwie z nich już ma. „Są to małe zdjęcia, wyglądają jakby były próbnymi fotografiami, ale są to właśnie pierwsze ujęcia Karkonoszy” – chlubi się kolekcjoner.

Waldemar Brygier – naszesudety.pl na podstawie:
[Petr Broulík – www.idnes.cz]
Wszystkie reprodukowane pocztówki pochodzą ze zbiorów Jaroslava Drtiny
drukuj drukuj
« powrót
Dodano: 2012-03-07, godz. 12:49, Odwiedzin: 6677
Komentarze
amokros 2012-03-08 06:59
Super zbiór. Zawsze interesowało mnie jak te ziemie były zagospodarowane dawno temu. Jak kiedyś wyglądały znane wszystkim miejsca i jak zmieniły się pod wpływem narastającego ruchu turystycznego. Ja teraz już nie mogę wędrować po górach i porównywać, fotografować bo poruszam się na wózku. Teraz możliwości są ogromne, otwarte granice i nieskomplikowane aparaty fotograficzne w każdym urządzeniu pozwalają na udokumentowanie wędrówek. I można by stworzyć album "kiedyś...dziś". Może kto poświęci swój czas i stworzy taki album. Dobrze by się sprzedawał.
Buldog 2012-03-08 08:06
Widziałem już kilka takich wydawnictw albumowych z widokami starymi, najczęściej na pocztówkach, i nowymi, na kolorowych fotografiach; wszystko, co widziałem, było czeskie, choć często z niemieckimi podpisami.
Waldek Brygier 2012-03-08 11:47
Wydaje mi sie, ze jest kilka takich wydawnictw rowniez w jezyku polskim, np. Niedawno dostalem taki album o Radkowie, gdzie sa stare zdjecia, a obok aktualne, dzisiejsze
admin 2012-03-08 16:15
A tak w ogóle, to chciałbym jeszcze dodać, że ten album, o którym wspomniałem, jest do wygrania w aktualnej edycji Konkursu Jednego Zdjęcia, wiec zapraszam :)
Dodaj swój komentarz
Aby dodać komentarz musisz być zalogowany na stronie
0.0773110390